Kalkandere

Kalkandere’nin Tarihçesi

Kalkandere, sırasıyla Kimmerler, Persler, Selçulular ve Trabzon Rum Pontus devletinin egemenliği altında kalmış, 1461’de Fatih sultan Mehmet’in Trabzon Rum Pontus Devletini ortadan kaldırmasıyla Osmanlı İmparatorluğu’na katılmıştır.

XI. yüzyılda başlayan büyük Türk göçü ile Kars-Çoruh yolu üzerinden Selçuklu Türkleri’nin bölgeye ilk defa giriş yaptığı bilinmektedir.

1048’de İbrahim YINAL komutasındaki Selçuklu ordusu Trabzon’a kadar gelir.

1058’de Emir DİNAR komutasındaki Selçuklu ordusu Kars-Çoruh yolunu takip ederek Kelkit’e ulaşır.

Kalkandere’nin bulunduğu mevkiyi göz önüne alırsak bu akınlar sırasında Çoruh Vadisini İspir üzerinden İkizdere-İyidere Vadisine bağlayan geçitten bölgemize girildiği düşünülebilir. Kalkandere’deki akrabaların soy adlarına Doğu ve Güneydoğu illerinde de rastlanması bu görüşü doğrulamaktadır. Ayrıca yakın zamanlara kadar Rize’yi Erzurum’a bağlayan bir yaya yolunun varlığı da bilinen bir gerçektir. Kara yolunun olmadığı dönemlerde bölgemizde yaşayan insanların Rize-İspir-Erzurum arasında katırlarla yük taşıdıklarına yaşlılarımız şahittir.

1071 Malazgirt Zaferi sonunda bilgemiz kesin olarak Selçuklu hakimiyetine girer. Ancak Selçuklu göçünün Batı Anadolu’ya kayması ile bölge tekrar Bizans eline geçer. Bundan sonra Danışmendoğulları, Bizans ve Anadolu Selçuklu Devletleri arasında el değiştiren bölge, 4. Haçlı Seferi sırasında Rum-Pontus Devleti’nin hakimiyeti altına girer. Nihayet 1461’de Fatih’in Trabzon seferi sonunda Osmanlılar bölgeye hakim olur.

Bu dönemde İlçemizin büyük yayla şeklinde bir köy durumunda olduğu Mahmut GÖLOĞLU’nun Trabzon Tarihi adlı eserinde ifade edilmektedir. Aynı kaynak, 1821’lerde köy halinde bulunan Karadere’nin nahiye oluş tarihini de 1886 olarak vermektedir

Seferberlik sırasında Ruslar, Kars-Çoruh yolunu takip ederek İspir üzerinden Silyan dağlarına gelmişlerdir. Sarıkamış bozgunundan dolayı bölgede Türk Askeri Kuvvetlerinin az olması nedeniyle 02.04.1916 tarihinde Karadere suyunun Of tarafı Ruslar’ın eline geçmiştir. Bu işhalden sonra Rusya’da meydana gelen Bolşevik ihtilali sonucu, Erzincan görüşmeleri ile Rus Birlikleri Doğu cephesine doğru çekilmeye başlamışlardır. Aynı anda harekete geçen II. Türk-Kafkas Kolordusu bölgeye hakim olmuş, 2 Mart 1918’de Yakup Şevket Paşa’ya bağlı birlikler Rize’yi kurtarmıştır.

Mütareke yıllarında Trabzon’da kurulan “Trabzon Müdâfa-i Hukuk-i Milliye” örgütünün Rize’de şubesi açılmış, bölgemiz halkı, bu örgüt vasıtasıyla seferberliğe iştirak etmiştir.

Kalkandere nahiyesi 27.06.1957 tarihinde yürürlüğe giren 7033 sayılı kanunla ilçe olmuştur. Ancak bölgemiz fiilen 01.04.1959’da ilçe olarak yönetilmeye başlanmıştır.

Kalkandere’nin İdari Yapısı

Kalkandere’de yerleşim, arazi yapısının etkisiyle dağınık bir şekil arz etmektedir. Köyler, Anadolu’nun diğer bölgelerinden çok farklı olarak geniş alanlara yayılmış, yerleşim alanları ile tarım alanları iç içe girmiş vaziyettedir.

Kalkandere’ye bağlı 1 (BİR) belediye (Kalkandere Merkez Belediyesi ) ve 22 köy bulunmaktadır.

Kalkandere’nin Ekonomi Yapısı

Kalkandere’de dışarıdan gelen kamu görevlileri dışında vatandaşların konut ihtiyacı bulunmamaktadır. İlçe merkezi ve köylerdeki konutların tamamına yakını betonarme ev tipinde olup, yer yer ahşap yapılı evlere de (özellikle köylerde) rastlamak mümkündür.

Kalkandere’nin tarım arazisinin % 97’sinde çay tarımı yapılmakta geri kalan kısımda ise meyve-sebze, mısır ve diğer tarla bitkilerinin yetiştiriciliği yapılmaktadır.

Kalkandere’de önceki yıllarda (2003-2009 yılları arasında) DOKAP, Özel İdare ve KHGB kaynaklı olmak üzere toplam 52 adet projeli bahçe kurulmuş olup, bunların 33’ü Kivi, 12’si Bodur ve Yarı Bodur Elma, 4’ü Kokulu Üzüm, 3’ü Trabzonhurması bahçesidir.

Çay üretim döneminde (Mayıs-Ekim ayları arası) iş ve çalışma yaşamında ve nüfusta (İlçemiz nüfusuna kayıtlı olup da İlimiz dışında yaşayan vatandaşlardan çay üretimi yapanların üretim döneminde İlçemize gelmeleri nedeniyle) oldukça hareketlilik yaşanmaktadır.

Kalkandere’nin Coğrafi Yapısı

Kalkandere, Rize İli’nin batısında yer almakta olup, Rize merkez, İyidere, İkizdere ve Trabzon’un Of ilçeleriyle çevrili 95 km² lik alana sahiptir. Sahile uzaklığı 13 km.dir.

Kalkandere oldukça engebeli bir arazi yapısına sahiptir. Arazinin tümü ağaç ve yeşil bitki örtüsüyle kaplıdır. Düzlük arazi yok denebilecek kadar azdır. Bölgede vadi aralarında büyük-küçük birçok dere akmaktadır. İlçe sınırları içerisinde yükseklikleri 1000 metrenin altında olan birçok tepe mevcuttur.

Kalkandere dört mevsim ılıman ve yağışlı bir iklime sahiptir.

Kalkandere’nin Mahalle Köy Sayıları

İLÇE ADI	KALKANDERE MAHALLE SAYISI	KALKANDERE KÖY SAYISI
KALKANDERE	12	22

Kalkandere’nin Mahalleler

1. Adalar Mahallesi
2. Aksu Mahallesi
3. Aşağı Tatlısu Mahallesi
4. Cevizlik Mahallesi
5. Dağdibi Mahallesi
6. Kızıltoprak Mahallesi
7. Kuruköy Mahallesi
8. Medrese Mahallesi
9. Soğuksu Mahallesi
10. Taşçılar Mahallesi
11. Yeni Mahallesi
12. Yukarı Tatlısu Mahallesi

Kalkandere’nin Köyler

1. Çağlayan Köyü
2. Çayırlı Köyü
3. Dülgerli Köyü
4. Esendere Köyü
5. Esentepe Köyü
6. Fındıklı Köyü
7. Geçitli Köyü
8. Hurmalık Köyü
9. Hüseyinhoca Köyü
10. İnciköy Köyü
11. Kayabaşı Köyü
12. Ormanlı Köyü
13. Pınarköy Köyü
14. Seyrantepe Köyü
15. Soğuksu Köyü
16. Ünalan Köyü
17. Yenigeçitli Köyü
18. Yeniköy Köyü
19. Yeşilköy Köyü
20. Yokuşlu Köyü
21. Yolbaşı Köyü
22. Yumurtatepe Köyü

İstanbul – Kalkandere Arası Kaç Km? Kaç Saat? Yol Tarifi

Özel Araba İle 13s 45d (1.131 km). D010/E70 Üzerinden (Bu Güzergah üzerinde Paralı Otoyol ve Geçişler Vardır)