TEKNOFEST 2026 Türkiye Birinciliği
Fabrikalardan yüklenen ürün fotoğraflarını saniyeler içinde analiz ederek kumaş türünü ve özelliklerini sınıflandıran uygulama, geri dönüşüm süreçlerini hızlandırmayı ve ham madde israfını azaltmayı hedefliyor. Proje, TEKNOFEST 2026 kapsamında düzenlenen Sıfır Atık Yarışması’nda Türkiye birinciliğini kazandı.
Kumaşları Yapay Zekâ Tanıyor
RTEÜ Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dr. Öğretim Üyesi Tuğçem Partal’ın danışmanlığında geliştirilen projede, Bilgisayar Mühendisliği Bölümü öğrencileri Beyzanur Yavuz ve Şevval Asi ile Matematik Bölümü öğrencisi Zehra Ürkmez görev aldı.
Tekstil fabrikalarının atık ürünlerin fotoğraflarını sisteme yüklemesiyle çalışan uygulama, yapay zekâ aracılığıyla kumaşın türünü ve özelliklerini otomatik olarak analiz ediyor. Böylece tekstil atıklarının sınıflandırılması için gereken zaman ve iş gücünün azaltılması amaçlanıyor.
Geri Dönüşümde Maliyet Düşecek
Tekstil sektöründeki atıkların yeniden ham maddeye dönüştürülmesini hedefleyen proje, atık sahipleri ile geri dönüşüm firmalarını doğrudan bir araya getiriyor. Bu sayede aracı komisyonlarının yüzde 30-40 seviyelerinden yüzde 3-4 seviyelerine indirilmesi hedefleniyor.
Uygulamanın hayata geçirilmesiyle ekonomik değeri bulunan tekstil atıklarının daha verimli değerlendirilmesi, ham madde kayıplarının azaltılması ve geri dönüşüm süreçlerinin daha erişilebilir hâle getirilmesi planlanıyor.
Dijital Ürün Pasaportu Hedefi
Projenin öne çıkan özelliklerinden biri de çevresel veri sistemleriyle entegrasyon hedefi. Uygulamanın, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın Ulusal Çevre Bilgi Sistemi (UÇBS) ile entegre çalışması amaçlanıyor.
Sistemin, Avrupa Birliği’nin tekstil ürünlerinde sürdürülebilirlik ve izlenebilirlik çalışmalarında önem verdiği Dijital Ürün Pasaportu altyapısıyla uyumlu olması da hedefler arasında yer alıyor. Bu yaklaşımın, tekstil ürünlerinin özelliklerinin ve geri dönüşüm süreçlerinin dijital ortamda takip edilmesine katkı sağlaması bekleniyor.
TEKNOFEST’te Türkiye Birinciliği
Proje, TEKNOFEST 2026 kapsamında gerçekleştirilen Sıfır Atık Yarışması’nda birincilik elde etti. Danışman Dr. Öğretim Üyesi Tuğçem Partal, başarının öğrencilerin emeğiyle ortaya çıktığını belirterek ekibi tebrik etti.
Partal, projenin geliştirilmesinde COP31 sürecinden ve sıfır atık yaklaşımından ilham aldıklarını, tekstil fabrikalarıyla yapılan görüşmelerin de uygulamanın ihtiyaçlara uygun şekilde şekillenmesine katkı sunduğunu ifade etti. Türkiye finaline kalan 20 takım arasında danışmanlığını yaptığı üç takımın bulunmasının da kendileri için önemli olduğunu vurguladı.
“Atıklar Ham Maddeye Dönüşsün”
Takım üyelerinden Beyzanur Yavuz, tekstil ürünlerinin üretim sürecinde ortaya çıkan atıkların yeniden değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çekti. Yavuz, geliştirdikleri sistemle fabrikaların ürün fotoğraflarını yükleyerek kumaşları tanımlayabildiğini ve yapay zekânın sınıflandırma işlemini otomatik gerçekleştirdiğini belirtti.
Şevval Asi ise projeyi jüriye sunarken kendilerini iyi ifade ettiklerini ve çalışmalarına güvendiklerini dile getirerek birincilik elde etmenin gurur verici olduğunu söyledi.
Zehra Ürkmez de proje sürecinin yoğun ve yorucu geçtiğini, zaman zaman pes etmeyi düşündüklerini ancak yarışmada elde ettikleri başarının bütün emeklerine değdiğini ifade etti.
Sürdürülebilir Tekstil İçin Yeni Adım
RTEÜ öğrencilerinin geliştirdiği uygulama, yapay zekânın çevre ve geri dönüşüm alanlarında kullanımına örnek oluşturuyor. Projenin hedeflenen entegrasyonları ve uygulama süreçleri başarıyla hayata geçirildiğinde tekstil atıklarının daha hızlı sınıflandırılmasına, geri dönüşüm zincirinin güçlendirilmesine ve kullanılabilir ham maddelerin ekonomiye yeniden kazandırılmasına katkı sunması bekleniyor.
Aracı komisyonlarını yüzde 3’e düşürme hedefi gerçekten çok iddialı ve sanayiciler için büyük bir avantaj. Öğrencileri bu başarılı projeden dolayı tebrik ederim.
Aracı komisyonlarını yüzde 3’e düşürme hedefi gerçekten çok iddialı ve sanayici için büyük bir avantaj. Öğrencileri ve danışman hocayı bu başarılı yapay zeka projesinden dolayı tebrik ederim.