Rize’de Çıtağan Köprüsü İçin Proje Netleşti

Tarihi Köprüyle İlgili İddialara Koruma Kurulu Kararıyla Açıklık Geldi

Rize’nin Kale Mahallesi’nde yol çalışmaları sırasında yeniden gün yüzüne çıkarılan tarihi Çıtağan Köprüsü ile ilgili kamuoyunda oluşan soru işaretleri, Koruma Kurulu tarafından onaylanan proje ile büyük ölçüde netlik kazandı.

Köprünün başka bir noktaya taşınacağı veya tamamen açılarak mevcut yol düzeninin değiştirileceği yönündeki iddiaların aksine, tarihi yapının bulunduğu alanda köprünün üzerine bir platform yapılmasını öngören yol ve çevre düzenleme projesinin onaylandığı bildirildi.

Proje 30 Haziran’da Onaylandı

Kültür ve Turizm Bakanlığı Trabzon Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun 30 Haziran 2026 tarihli ve 11467 sayılı kararıyla, Çıtağan Köprüsü’nün bulunduğu alana ilişkin yol ve çevre düzenleme projesi uygun bulundu.

Kurul kararında projenin, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında değerlendirildiği ve uygulanmasında sakınca görülmediği belirtildi.

Onaylanan proje doğrultusunda tarihi köprünün üzerine platform yapılması planlanırken, çalışmaların proje müellifinin sorumluluğunda ve ilgili kurumların denetimi altında yürütülmesi kararlaştırıldı.

Köprü Taşınmayacak

Son günlerde tarihi yapıyla ilgili ortaya atılan “köprünün taşınacağı” yönündeki iddiaların ise mevcut proje kapsamında karşılığı bulunmuyor.

Koruma Kurulu tarafından onaylanan düzenleme, köprünün başka bir alana nakledilmesini değil, mevcut konumunun korunarak üzerinde platform oluşturulmasını öngörüyor.

Uygulamanın tamamlanmasının ardından yapılan çalışmalara ilişkin bilgi ve belgelerin Trabzon Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü’ne sunulması da karar altına alındı.

138 Yıllık Tarihi Yapı Yeniden Gün Yüzüne Çıkmıştı

Çıtağan Köprüsü, 2026 yılının ilk aylarında Rize’de yürütülen yol çalışmaları sırasında yeniden ortaya çıkarılmıştı.

Halk arasında “Çıtanın Köprüsü” olarak bilinen tarihi kemer köprünün bir bölümü 1940’lı yıllarda, tamamı ise 1960’lı yıllarda yol kotunun yükseltilmesiyle kapatılmıştı. Yol çalışmaları sırasında köprünün üzerinin açılmasıyla birlikte yapının Osmanlıca kitabesi de ortaya çıkarıldı.

Köprünün Yapım Tarihi Kitabeyle Ortaya Çıktı

Ortaya çıkarılan kitabeden tarihi yapının 1888 yılında inşa edildiği anlaşıldı.

Rizeli araştırmacı-yazar Recep Koyuncu’nun aktardığı bilgilere göre köprü, Bağdat’ta ticaret yapan Zırhzade Hacı İzzet Efendi’nin vasiyeti üzerine, vefatından yaklaşık beş yıl sonra varisleri tarafından yaptırıldı.

Kitabede yer alan beyitlerin ise dönemin tanınmış Rizeli şairlerinden Şakir Agâhi Efendi tarafından kaleme alındığı belirtildi. Kitabedeki tarih, miladi olarak 28 Ağustos 1888 tarihine karşılık geliyor.

Çıtağan Adı Tarihi Kayıtlarda da Yer Alıyor

Köprünün halk arasındaki adı “Çıtanın Köprüsü” olsa da tapu kayıtlarında yapının Çıtağan Köprüsü olarak geçtiği belirtiliyor.

Araştırmalara göre köprünün bulunduğu noktada daha önce de bir köprü bulunuyordu. 1583 tarihli Tapu Tahrir defterlerinde aynı noktada bir köprüye ilişkin kayıtların yer aldığı aktarılırken, mevcut yapının zaman içerisinde yıkılan eski köprünün yerine inşa edildiği ifade ediliyor.

Tarihi Doku ile Ulaşım Bir Arada Korunacak

Koruma Kurulu tarafından onaylanan proje, bir yandan bölgede yol ve çevre düzenlemesinin sürdürülmesini, diğer yandan tarihi yapının mevcut konumunda korunmasını hedefleyen bir uygulama ortaya koyuyor.

Bu nedenle Çıtağan Köprüsü’nün geleceğiyle ilgili bundan sonraki süreçte onaylanan projenin nasıl uygulanacağı ve platformun tarihi yapıyla nasıl bütünleştirileceği önem taşıyor.

Rize’nin geçmişine ışık tutan 1888 tarihli köprü, yıllarca yolun altında kaldıktan sonra yeniden görünür hale gelirken, bundan sonraki dönemde tarihi niteliğinin korunarak kent yaşamıyla bütünleştirilmesi bekleniyor.

Bölge Müdürlüğü Tarafından Alınan Karar

T.C. KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI TRABZON KÜLTÜR VARLIKLARINI KORUMA BÖLGE KURULU KARAR

Rize ili, Merkez ilçe, sit alanı dışında, Kale Mahallesi, Trabzon Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunun 01.11.1996 tarih ve 2646 sayılı kararı ile korunması gerekli kültür varlığı olarak tescilli, Trabzon Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 26.07.2017 tarih ve 3637 sayılı kararı ile de tescil kaydının devamına karar verilen, 22.05.2026 tarih ve 11320 sayılı karar ile koruma grubu I (bir) ve korunma alanı belirlenen, kamu mülkiyetine ait, tescil harici alanda bulunan Çıtağan Köprüsünün üzerine yapılmak istenen yol ve çevre düzenleme projesinin (köprü üzerine platform yapılmasını içeren) değerlendirilmesi isteğini içeren Rize Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün 19.06.2026 tarih ve 43376 sayılı yazısı ile konuya ilişkin Karayolları 10. Bölge Müdürlüğünün 25.06.2026 tarih ve 2170456 sayılı yazısı, parsele ilişkin Trabzon Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 22.02.2018 tarih ve 4051 sayılı kararı ile Trabzon Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünün 25.06.2026 tarih ve 4341812 sayılı uzman ve 30.06.2026 tarih ve 4352704 sayılı dosya inceleme raporu okundu, ekleri ve dosyası incelendi, yapılan görüşmeler sonucunda;

Rize ili, Merkez ilçe, sit alanı dışında, Kale Mahallesi, kamu mülkiyetine ait tescil harici alanda bulunan korunması gerekli kültür varlığı olarak tescilli Çıtağan Köprüsünün üzerine yapılmak istenen yol ve çevre düzenleme projesinin 2863 sayılı Yasa kapsamında uygun olduğuna, uygulamanın uygun bulunan projesi doğrultusunda, proje müellifi sorumluluğunda, ilgili kurumlar denetiminde yapılmasına, uygulamanın projesi doğrultusunda tamamlandığına dair proje müellifi ve ilgili kurumlar görüşü ile uygulama sonrasına ilişkin bilgi ve belgelerin Trabzon Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğüne iletilmesine karar verildi.